(TTXVN) - Việt Nam và Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc đang kỷ niệm 30 năm ngày thiết lập quan hệ hợp tác song phương. Phóng viên TTXVN đã có cuộc phỏng vấn ông Christian Salazar, quyền trưởng đại diện UNICEF tại Việt Nam về sự hợp tác hiệu quả này.
Câu hỏi: UNICEF là cơ quan đầu tiên của Liên Hợp quốc có cơ quan đại diện chính thức tại Việt Nam ngay sau khi giải phóng miền Nam. Ông có thể cho biết đôi nét về quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và UNICEF trong 30 năm qua?
Trả lời
: Nhìn lại chặng đường hợp tác hơn 30 năm qua giữa UNICEF và Chính phủ Việt Nam, có thể kết luận rằng chúng ta đã đạt được những tiến bộ to lớn trong việc cải thiện cuộc sống cho trẻ em Việt Nam suốt 3 thập kỷ qua. Nhân dân Việt Nam đã biến đất nước mình từ một mảnh đất bị chiến tranh tàn phá nặng nề với hàng triệu trẻ em phải chịu cảnh đói rét và bệnh tật, thành một quốc gia mà nơi đó có nhiều trẻ em hơn bao giờ hết được nuôi dạy chu đáo, phát triển khoẻ mạnh, được học hành tử tế và hướng tới một tương lai tươi sáng.
Chúng tôi tự hào và vui mừng vì đã góp phần vào việc cải thiện đời sống cho một số thế hệ phụ nữ và trẻ em Việt Nam. Chúng tôi đem đến cho các bạn sự giúp đỡ về vốn và cung cấp hàng hóa cùng những ý tưởng mới, kiến thức và kinh nghiệm. Và điều quan trọng nhất là chúng tôi đã đưa đến đất nước các bạn đội ngũ các chuyên gia cùng các nhà quản lý lành nghề, có khả năng tạo ra những sự thay đổi khác biệt. Chúng tôi luôn sát cánh cùng các đối tác trong các tổ chức Chính phủ và quần chúng, và với sự cộng tác, giúp đỡ của các bậc phụ huynh học sinh, các thày cô giáo, các nhân viên y tế, các kỹ sư và cùng với chính các em, và với sự giúp đỡ của các tổ chức quốc tế, tất cả đã giúp tạo ra nhiều dịch vụ xã hội mà ngày nay phụ nữ và trẻ em Việt Nam đang được hưởng.
Lễ kỷ niệm lần này cũng chính là dịp để nhớ lại những khó khăn thách thức mà chúng ta đã phải đối mặt trong 3 thập kỷ qua. Những thách thức đó là rất nhiều. Thế nhưng, bất chấp những khó khăn đó, chúng tôi vẫn ở đây, sát cánh cùng trẻ em và người dân Việt Nam. Sự trung lập về chính trị và mục đích cao đẹp lấy trẻ em làm trọng tâm phát triển xã hội của chúng tôi là cơ sở cho những quan hệ chặt chẽ, ở đó chúng tôi đã tạo được cả lòng tin và uy tín đối với hàng loạt các đối tác. Đó là những gì mà chúng tôi quý trọng hơn tất cả!
Chúng tôi cảm nhận được sự cảm thông đặc biệt giữa UNICEF và nhân dân Việt Nam. Tôi tin rằng, bất cứ điều gì, sự cảm thông chính là chìa khoá cho những thành công mà chúng ta đã đạt được, cũng như những gì mà chúng ta sẽ tiếp tục gặt hái được.
Câu hỏi: Theo ông, dự án nào được coi là thành công nhất trong quan hệ hợp tác giữa UNICEF và Việt Nam?
Trả lời
: Tôi nghĩ rằng những thành công mà chúng ta mang lại cho trẻ em Việt Nam không thể chỉ nêu tóm gọn ở một dự án nào đó. Khi đất nước các bạn được thống nhất vào năm 1975, chúng tôi đã hợp nhất các chương trình của mình ở miền Nam với viện trợ nhân đạo ở miền Bắc thành chương trình hợp tác quốc gia với nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Chúng tôi đã tham gia cùng với Chính phủ Việt Nam tái thiết đất nước trong các lĩnh vực chúng tôi có kinh nghiệm như nước, vệ sinh, y tế, dinh dưỡng và giáo dục. Vào cuối những năm 1970, chúng tôi đã chuyển chương trình viện trợ khẩn cấp và tái thiết thành chương trình hợp tác phát triển đầy đủ.
Trong những năm 1980, Việt Nam đã nhanh chóng xây dựng các dịch vụ xã hội cơ bản khắp mọi miền đất nước để cải thiện mạnh mẽ đời sống và sự phát triển của trẻ em. Những đầu tư xã hội rộng lớn của Chính phủ đã đem lại những kết quả vượt bậc. Chúng tôi tự hào vì có những đóng góp cho những thành tựu này. Chúng tôi thường giới thiệu những ý tưởng mới, những phương pháp mới khi làm việc với trẻ em và vì trẻ em. Theo tôi, đó là một trong những chức năng đặc biệt quan trọng của UNICEF ở Việt Nam sau khi chiến tranh kết thúc, đó cũng là chiếc cầu nối giúp Việt Nam có được những tri thức, kinh nghiệm của thế giới về trẻ em. Có thể kể ra một số thành công ở đây như bệnh bại liệt đã được thanh toán, bệnh uốn ván ở trẻ sơ sinh và bệnh sởi giảm mạnh, và tỷ lệ tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi chỉ còn bằng 1/3 so với những năm 1960.
Việc phê chuẩn Công ước về Quyền Trẻ em của Đại Hội đồng LHQ năm 1989 đã đánh dấu một kỷ nguyên mới trong hợp tác của UNICEF với Việt Nam. Việt Nam trở thành nước đầu tiên ở châu Á và nước thứ hai trên thế giới phê chuẩn công ước này. Chúng tôi bắt đầu hỗ trợ các bạn thay đổi dần dần các bộ luật, chính sách và các chương trình liên quan nhằm thực hiện công ước và giới thiệu quan điểm mới về trẻ em như là một chủ thể của các quyền lợi. Uỷ ban Bảo vệ Gia đình và Trẻ em đã và đang đóng một vai trò đặc biệt quan trọng trong lĩnh vực này.
Câu hỏi: Ông có thể cho biết trong chương trình hợp tác mới giữa UNICEF và Việt Nam giai đoạn 2006-2010, UNICEF sẽ tập trung vào các lĩnh vực nào?
Trả lời
: Việt Nam có quyền tự hào về những thành tựu trong lĩnh vực xoá đói giảm nghèo mà không có nước nào sánh kịp. Tuy nhiên, chúng ta cũng đang chứng kiến một thực tế rằng khoảng cách giữa những người giàu và người nghèo ở đất nước các bạn ngày càng tăng, điều đó khiến người ta đặt câu hỏi về sự công bằng, đặc biệt là đối với những người dân ở nông thôn và những dân tộc ít người, những đối tượng chưa được hưởng đầy đủ những lợi ích từ những tiến bộ của đất nước. Điều này xuất hiện cùng với sự bùng phát các vấn đề xã hội liên quan đến trẻ em, thanh thiếu niên và gia đình,ví dụ như vấn đề bạo lực trong gia đình, nghiện hút và buôn bán ma túy. Tôi muốn nhấn mạnh rằng năm nay là một năm đặc biệt quan trọng đối với trẻ em Việt Nam. Kế hoạch kinh tế xã hội 5 năm tới đang được hoạch định và chúng tôi tin rằng chương trình này sẽ tập trung nhiều vào trẻ em và thanh thiếu niên.
Chúng tôi sẽ tăng ngân sách cũng như nỗ lực hơn nữa trong những năm sắp tới, nhưng sẽ tập trung vào các chương trình tại các tỉnh nghèo nhất nước. Chúng tôi sẽ tiếp tục tập trung vào việc giảm tỷ lệ tử vong cho các bà mẹ và trẻ sơ sinh, tập trung vào vấn đề suy dinh dưỡng bảo đảm sự tiếp cận tốt hơn đối với nguồn nước và vệ sinh và cải thiện chất lượng giáo dục. Đồng thời, chúng tôi sẽ giúp Việt Nam giải quyết những thách thức mới nảy sinh trong quá trình thực hiện hiện đại hoá và cải cách kinh tế trong các lĩnh vực như bảo vệ trẻ em khỏi bạo lực và lạm dụng, phòng chống chấn thương ở trẻ em, HIV/AIDS, các chương trình cho thanh thiếu niên và xây dựng hệ thống an sinh xã hội để bảo vệ người nghèo khỏi những tác động tiêu cực của tự do hoá thương mại./.