Ngày 26-27/4/2010 tại Thành phố Huế đã diễn ra Hội nghị Quan chức Cao cấp ASEAN-Trung Quốc lần thứ 16 (ACSOC-16) do Việt Nam và Trung Quốc đồng chủ trì. Đoàn Việt Nam do Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Quang Vinh làm Trưởng đoàn. Trưởng Đoàn Trung Quốc là Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Hồ Chính Dược.
Đây là hội nghị hàng
năm thuộc khuôn khổ quan hệ đối thoại ASEAN-Trung Quốc và là hội nghị
đầu tiên được tổ chức trong giai đoạn Việt Nam điều phối quan hệ đối
thoại ASEAN-Trung Quốc từ tháng 7/2009 đến tháng 7/2012.
Tại Hội nghị, các nước ASEAN và Trung Quốc đã đánh giá cao các kết quả
quan trọng đạt được từ tháng 7/2009 trong các lĩnh vực hợp tác như kinh
tế, thương mại, đầu tư, chính trị - an ninh, các vấn đề xuyên quốc gia
như môi trường, biến đổi khí hậu, văn hóa - giáo dục và trao đổi nhân
dân… Cả ASEAN và Trung Quốc đều chia sẻ về ý nghĩa của việc Khu vực Mậu
dịch Tự do ASEAN-Trung Quốc đi vào thực hiện từ tháng 1/2010 trong việc
gia tăng thương mại và đầu tư, và hợp tác đối phó với hậu quả của khủng
hoảng kinh tế-tài chính toàn cầu và duy trì tăng trưởng bền vững ở khu
vực.
Các nước ASEAN và Trung Quốc nhấn mạnh tầm quan trọng của quan hệ đối
thoại ASEAN-Trung Quốc, và trao đổi cách thức và các biện pháp cụ thể
tăng cường hơn nữa mối quan hệ chiến lược. Theo đó, hai bên thỏa thuận
sẽ nhanh chóng hoàn tất việc xây dựng Chương trình Hành động giai đoạn
2011-2015 nhằm thực hiện Tuyên bố chung về Đối tác Chiến lược
ASEAN-Trung Quốc, trên cơ sở kết quả của Chương trình Hành động giai
đoạn 2006-2010 kết thúc vào cuối năm 2010 và theo hướng ngày càng thực
chất, hiệu quả và cùng có lợi. ASEAN và Trung Quốc khẳng định ý nghĩa
của Tuyên bố giữa ASEAN và Trung Quốc về ứng xử của các bên ở Biển Đông
(DOC) ký năm 2002, cam kết tiếp tục tuân thủ và thực hiện DOC vì hòa
bình, ổn định và hợp tác ở khu vực, hoan nghênh việc họp lại Nhóm Công
tác chung về DOC tại Hà Nội vừa qua. Hai bên cũng nhất trí khuyến nghị
sẽ tiến hành nhiều hoạt động ý nghĩa trong năm 2011 để kỷ niệm 20 năm
thiết lập quan hệ đối thoại ASEAN-Trung Quốc và lấy năm 2011 là năm Giao
lưu và Hữu nghị ASEAN-Trung Quốc.
Trưởng đoàn Trung Quốc đánh giá cao đóng góp của ASEAN trong tăng cường
hợp tác ở khu vực và khẳng định ủng hộ vai trò chủ chốt của ASEAN trong
các cơ chế hợp tác ở khu vực như ASEAN+1, ASEAN+3, Diễn đàn Khu vực
ASEAN (ARF), Cấp cao Đông Á (EAS)… Các nước ASEAN cũng hoan nghênh sáng
kiến của Thủ tướng Trung Quốc như Quỹ ASEAN-Trung Quốc về Hợp tác Đầu tư
10 tỉ USD, cấp 15 tỉ USD tín dụng thương mại, dành 2000 suất học bổng
chính phủ, lập cơ chế hoán đổi tiền bản địa với các nước ASEAN… đang dần
được triển khai nhằm tăng cường hợp tác ASEAN-Trung Quốc và hỗ trợ
ASEAN xây dựng cộng đồng và thu hẹp khoảng cách.
Phát biểu tại Hội nghị, Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Quang Vinh nhấn
mạnh tầm quan trọng của quan hệ đối tác chiến lược giữa ASEAN và Trung
Quốc đối với hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực; đề nghị
hai bên sớm xúc tiến chuẩn bị kỷ niệm 20 năm quan hệ một cách có ý
nghĩa và thiết thực; đồng thời ASEAN và Trung Quốc cần tăng cường phối
hợp chặt chẽ hơn nữa trong các diễn đàn đa phương trong khu vực và trên
thế giới, cũng như hợp tác giải quyết các thách thức mới nổi lên như
biến đổi khí hậu, an ninh năng lượng và lương thực, bệnh dịch, ứng phó
với thiên tai, quản lý nguồn nước… thông qua các hình thức trao đổi
thông tin và chia sẻ kinh nghiệm. Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Quang
Vinh cũng khẳng định: là Chủ tịch ASEAN 2010 và nước điều phối quan hệ
ASEAN-Trung Quốc giai đoạn 2009-2012, Việt Nam sẽ tích cực hợp tác và
phối hợp chặt chẽ với Trung Quốc và các nước ASEAN để đưa quan hệ đối
tác chiến lược lên một tầm cao mới, phù hợp với nguyện vọng và lợi ích
chung./