Làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam - Ấn Độ

Chuyến thăm này được thực hiện sau hơn 7 năm không có lãnh đạo cấp cao Ấn Độ thăm Việt Nam chuyến thăm gần nhất là của Thủ tướng A.B. Vajpayee tháng 1/2001 và sau hơn 1 năm hai nước thiết lập quan hệ đối tác chiến lược nhân chuyến thăm Ấn Độ của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng tháng 7/2007).

Về quan hệ Việt Nam - Ấn Độ, Ngay sau khi cả hai nước giành được độc lập, các mối quan hệ hữu nghị và hợp tác chính thức giữa hai nước đã dần được tạo dựng: Thủ tướng Jawaharlal Nehru đã sang thăm Việt Nam năm 1954 ngay sau ngày hòa bình được lập lại ở miền Bắc Việt Nam, Thủ tướng Phạm Văn Đồng thăm Ấn Độ năm 1955; hai nước đã thiết lập quan hệ lãnh sự quán vào năm 1956 và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sang thăm Ấn Độ năm 1958. Hai nước chính thức nâng quan hệ ngoại giao lên cấp Đại sứ ngày 7/1/1972 là sự tiếp nối, là đỉnh cao của cả quá trình phát triển quan hệ đó, là bước tiến của mối quan hệ tốt đẹp được thử thách và kiểm nghiệm qua những chặng đường lịch sử của cả hai nước và của hai dân tộc.

Trên nền tảng quan hệ mà Chủ tịch Hồ Chí Minh và Thủ tướng Jawaharlal Nehru đã dày công vun đắp trong suốt những năm qua, chúng ta tự hào về sự phát triển tốt đẹp của các mối quan hệ giữa Việt Nam và Ấn Độ. Những kết quả đó không chỉ tiếp nối xứng đáng truyền thống quan hệ giữa hai nước, mà còn làm cho các mối quan hệ ấy không ngừng được mở rộng, thường xuyên được thúc đẩy vươn tới những mục tiêu có ý nghĩa to lớn hơn, quan trọng hơn và thiết thực hơn đối với cả hai nước trên mọi lĩnh vực như: chính trị, kinh tế, an ninh, quốc phòng, giáo dục đào tạo, khoa học công nghệ và văn hoá.

Thời gian gần đây, quan hệ Việt Nam-Ấn Độ có nhiều bước phát triển mới quan trọng, đặc biệt kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ đối tác chiến lược. Hợp tác chính trị có những biểu hiện mới sinh động. Thủ tướng hai nước đã có cuộc gặp riêng bên lề ASEM7 tại Bắc Kinh, Trung Quốc, tháng 10/2008.

Hợp tác kinh tế có những bước chuyển lớn. Kim ngạch hai chiều năm 2007 đạt 1,5 tỷ USD (tăng 50% so với năm 2006) và trong 7 tháng đầu năm 2008 đã đạt 1,7 tỷ USD.

Về đầu tư tính đến tháng 10/2008, Ấn Độ có 30 dự án còn hiệu lực với vốn đăng ký hơn 195 triệu USD, vốn thực hiện đạt hơn 578 triệu USD, đứng thứ 27/76 quốc gia và vùng lãnh thổ có vốn đầu tư vào Việt Nam. Từ năm 2007, các tập đoàn lớn của Ấn Độ xúc tiến ký Bản Ghi nhớ (MOU) tiến tới thực hiện các dự án lớn, đáng lưu ý là dự án thép tại Hà Tĩnh trị giá 3,5 tỷ USD. Các lĩnh vực hợp tác khác cũng được tích cực triến khai. Hợp tác trên lĩnh vực nông nghiệp, văn hóa, giáo dục... tiếp tục được thúc đẩy.

Trong ASEAN, Việt Nam trở thành nước thu hút nguồn FDI lớn nhất từ Ấn Độ. Các dự án sử dụng nguồn tín dụng của Ấn Độ đã và đang được triển khai ngày càng có hiệu quả hơn. Cho đến nay, hai nước đã ký các Hiệp định Thương mại, Tránh đánh thuế hai lần, Khuyến khích và bảo hộ Đầu tư, Lãnh sự, Hợp tác Văn hoá, Hàng không, Du lịch, Hai nước cũng đã ký các Thoả thuận về Tham khảo chính trị giữa hai Bộ Ngoại giao, Hợp tác về Mỏ và Địa chất, Môi trường, Y học dân tộc và Nghị định thư về Hợp tác quốc phòng. Tuy nhiên, hai bên vẫn nhận thấy sự hợp tác kinh tế, thương mại thời gian qua chưa đáp ứng được mong muốn của nhân dân hai nước, tiềm năng và thế mạnh của hai dân tộc.

Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam luôn trân trọng những tình cảm quý báu của nhân dân Ấn Độ dành cho Việt Nam trước đây cũng như hiện nay, đó là sự ủng hộ chí tình, sự giúp đỡ kịp thời mà nhân dân Ấn Độ dành cho Việt Nam trong cả những thời kỳ khó khăn và gian nan nhất; Sự hỗ trợ về tín dụng, giáo dục, khoa học công nghệ và nhiều lĩnh vực khác có ý nghĩa và tác dụng thực tiễn không nhỏ đối với thành công của sự nghiệp Đổi mới, của công cuộc đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hoá và chủ động hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam hiện nay.

Chúng ta chúc mừng Ấn Độ với mô hình kinh tế mới, mở cửa, mô hình dịch vụ và tri thức, coi trọng thế mạnh về nhân lực để phát triển công nghệ thông tin (1991),coi đây là đầu tàu cho toàn bộ nền kinh tế. Mặc dù đang gặp một số khó khăn, lạm phát tăng cao do ảnh hưởng của suy thoái toàn cầu, Ấn Độ vẫn giữ được mức tăng trưởng GDP cao (dự kiến cả năm 2008 ở mức 7,5-8%). Nền kinh tế Ấn Độ tiếp tục là một trong những nền kinh tế năng động nhất và là đầu tàu của cả khu vực Nam Á. Sau những thành công trong lĩnh vực hạt nhân và công nghệ thông tin, Ấn Độ bước tiếp sang chinh phục không gian với việc phóng tàu vũ trụ không người lái lên Mặt Trăng (10/2008).

Về đối ngoại, Ấn Độ cũng giành được nhiều thành tựu to lớn, giúp mở rộng không gian chiến lược và tạo dựng vị thế của một cường quốc đang vươn lên mạnh mẽ. Ấn Độ đang triển khai mạnh chính sách “hướng Đông”, trong đó coi trọng quan hệ với các nước Đông Nam Á. Đặc biệt trong những năm gần đây, Ấn Độ luôn có tốc độ tăng trưởng vào loại cao nhất thế giới. Nhiều nhà kinh tế đã dự báo rằng, về dài hạn, Ấn Độ sẽ duy trì tốt tốc độ tăng trưởng kinh tế cao nhất thế giới, trong khi tốc độ tăng trưởng kinh tế của nhiều nước sẽ giảm đi, với tốc độ tăng trưởng kinh tế như hiện nay, GDP tính theo sức mua của Ấn Độ sẽ vượt Nhật Bản trong 10 năm tới.

Là thành viên của ASEAN, đồng thời là nước có quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện tốt đẹp với Ấn Độ, chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam là không ngừng tăng cường quan hệ hợp tác với Ấn Độ trong cả khuôn khổ song phương và đa phương. Việt Nam đặc biệt đánh giá cao thực lực và tiềm năng to lớn của Ấn Độ và mong muốn Ấn Độ sẽ trở thành một trong những đối tác lớn của Việt Nam trong các lĩnh vực kinh tế - thương mại, đầu tư, khoa học công nghệ, du lịch, văn hoá và giáo dục - đào tạo.

Chuyến thăm lần này của Tổng thống Ấn Độ Pra-típ-ha Đê-vi-xinh Pa-tin là nhằm thúc đẩy quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện giữa Việt Nam và Ấn Độ, đặc biệt là trong bối cảnh hai nước đã thiết lập quan hệ đôi tác chiến lược; làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đối tác chiến lược trên các lĩnh vực như chính trị, kinh tế, thương mại, đầu tư, khoa học kỹ thuật, văn hóa...; trao đổi các vấn đề quốc tế và khu vực hai bên cùng quan tâm, thúc đẩy sự phối hợp giữa hai nước trên các diễn đàn đa phương, đề ra đường hướng khai thác nhiều hơn nữa, hiệu quả hơn nữa những tiềm năng và thế mạnh trên cơ sở lợi ích của cả hai nước.

Với mối quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện tốt đẹp giữa hai nước, chúng ta tin tưởng chắc chắn rằng, chuyến thăm chính thức cấp nhà nước lần này của Tổng thống Ấn Độ Pra-típ-ha Đê-vi-xinh Pa-tin và Đoàn đại biểu cấp cao Ấn Độ sẽ thành công tốt đẹp, chuyến thăm sẽ tiếp tục thúc đẩy những bước phát triển trong quan hệ hợp tác trên tất cả các lĩnh vực chính trị, kinh tế, an ninh, quốc phòng, văn hoá, giáo dục đào tạo, khoa học kỹ thuật, đưa quan hệ hợp tác hữu nghị Việt Nam - Ấn Độ lên tầm cao mới.