Phó Chủ tịch nước Trương Mỹ Hoa: Việt Nam có nhiều đóng góp quan trọng

Câu hỏi: Xin Phó Chủ tịch nước cho biết ý nghĩa, mục đích và những kết quả chính của Hội nghị Cấp cao Đại hội đồng LHQ diễn ra từ 14-16/9/2005.

Trả lời: Hội nghị lần này là hội nghị có sự tham gia nhiều nhất từ trước đến nay của các vị đứng đầu Nhà nước và Chính phủ. Có 99 Tổng thống, 49 Thủ tướng, 7 Phó Tổng thống tham dự. Nội dung Hội nghị tập trung vào hai mục đích chính. Thứ nhất là kiểm điểm việc thực hiện Các Mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ đã được các vị lãnh đạo của 190 nước trên thế giới, trong đó có Chủ tịch nước Cộng hòa XHCN Việt Nam Trần Đức Lương, thông qua tại Hội nghị Cấp cao Thiên niên kỷ vào tháng 9 năm 2000 nhằm xây dựng một thế giới hoà bình, thịnh vượng và công bằng hơn trong Thế kỷ XXI.

Tôi muốn nói rõ thêm là Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ có liên quan thiết thực đến lợi ích của nhân dân vì nó đề cập đến các vấn đề: Xoá đói giảm nghèo, phổ cập giáo dục tiểu học, tăng cường bình đẳng nam nữ, giảm tỷ lệ tử vong của trẻ em và bà mẹ khi sinh, phòng chống HIV/AIDS cùng các bệnh tật khác, bảo đảm bền vững về môi trường và tăng cường hợp tác quốc tế nhằm thúc đẩy sự phát triển. Thứ hai là đề ra các biện pháp đẩy mạnh cải tổ LHQ nhân dịp kỷ niệm 60 năm ngày thành lập để LHQ tiếp tục phù hợp với một thế giới đã có nhiều biến đổi to lớn và có thể thực hiện có hiệu quả hơn chức năng của mình là duy trì hoà bình, an ninh quốc tế và thúc đẩy hợp tác quốc tế về kinh tế, văn hoá, xã hội vì lợi ích của tất cả các dân tộc.

Trong bối cảnh tình hình quốc tế mấy năm qua diễn biến hết sức phức tạp, việc Hội nghị đưa ra bàn bạc các vấn đề nêu trên có ý nghĩa rất quan trọng.

Trong thảo luận tại Hội nghị, nhìn chung các nước đều khẳng định cam kết thúc đẩy việc thực hiện Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ, đồng thời đưa ra nhiều khuyến nghị nhằm hỗ trợ cho các nước đang phát triển sớm đạt các mục tiêu này, trong đó có các biện pháp về khuyến khích đầu tư, giảm và xoá nợ của các nước đang phát triển, tăng cường hoạt động thương mại và mở rộng hợp tác quốc tế trong các lĩnh vực khoa học, giáo dục và y tế. Văn kiện cuối cùng được Hội nghị nhất trí thông qua đã phản ánh những quan tâm đó của tất cả các nước, nó tạo cơ sở cho việc mở rộng hợp tác quốc tế để thực hiện Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ trong thời gian tới.

Văn kiện cũng nhấn mạnh quan điểm của đông đảo các nước là cải tổ LHQ phải dựa trên cơ sở các nguyên tắc của Hiến chương LHQ, đề ra một số phương hướng lớn về cải tổ LHQ, như củng cố vai trò trung tâm của Đại hội đồng, nâng cao tính đại diện đi cùng với cải tiến phương thức làm việc của Hội đồng Bảo an, đẩy mạnh vai trò của Hội đồng kinh tế-xã hội trong việc điều phối các hoạt động phát triển và cải tiến sự phối hợp chính sách giữa các cơ quan của LHQ. Tuy nhiên, Hội nghị cũng chưa thoả thuận được trên một số vấn đề được nhiều nước và tổ chức quốc tế trông đợi là có bước đi mạnh mẽ hơn để cải tổ cơ cấu kinh tế, tài chính, thương mại quốc tế và đưa ra các biện pháp cụ thể để giải quyết các vấn đề cấp bách trong thực hiện Các mục tiêu Thiên niên kỷ.

Câu hỏi: Xin Phó Chủ tịch cho biết một vài nét về sự tham gia của đoàn Việt Nam tại Hội nghị cấp cao này.

Trả lời: Đoàn Việt Nam đã tham gia tích cực vào các hoạt động tại Hội nghị và có nhiều đóng góp quan trọng. Trước hết, đó là việc ta đã đưa đến Hội nghị cấp cao những thực tế và kinh nghiệm của Việt Nam trong thực hiện Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ. Tại phiên thảo luận chung cũng như trong trao đổi bàn tròn trong khuôn khổ của Hội nghị cấp cao, tôi đã thay mặt Nhà nước ta giới thiệu những thành tựu to lớn mà nước ta đã đạt được trong việc thực hiện Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ; chia sẻ những kinh nghiệm rút ra từ quá trình này, đồng thời cũng đề xuất một số biện pháp để thúc đẩy hợp tác quốc tế nhằm phấn đấu đạt đúng thời hạn các mục tiêu này. Ta là nước duy nhất mà các tổ chức Liên Hợp Quốc đã cùng Chính phủ xây dựng 3 báo cáo hàng năm (kể từ năm 2001), về tình hình thực hiện Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ ở Việt Nam.

Để đóng góp vào thảo luận tại Hội nghị cấp cao này, Chính phủ ta đã cho lưu hành Báo cáo quốc gia về kết quả 5 năm thực hiện Các Mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ ở Việt Nam. Lãnh đạo của một số tổ chức LHQ còn cho rằng ta không chỉ đạt mà còn có thể vượt các Mục tiêu đó. Trong tình hình chung là nhiều nước đạt được ít kết quả trong việc thực hiện Các mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ ở trên thế giới thì qua những kết quả đạt được của Việt Nam cho thấy ý nghĩa của Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ và tính khả thi của Các Mục tiêu này khi mỗi quốc gia biết khai thác tiềm năng của mình kết hợp với phát huy sự hợp tác quốc tế để giải quyết các vấn đề phát triển.

Tại Hội nghị cấp cao ASEAN-LHQ lần thứ 2 và Hội nghị cấp cao Pháp ngữ họp bên lề Hội nghị cấp cao, tôi cũng có các bài phát biểu làm rõ những kết quả Việt Nam đạt được và quan điểm của Nhà nước Việt Nam đối với các vấn đề của Hội nghị quan tâm. Qua các hoạt động này cũng như trong quá trình soạn thảo văn kiện, Đoàn ta đã phối hợp chặt chẽ với các nước bạn bè truyền thống, trong đó có các nước Không liên kết và đang phát triển đề cao quan điểm khẳng định cải tổ LHQ phải dựa trên các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương LHQ và cần được tiến hành một cách cân bằng và toàn diện, đảm bảo tính dân chủ, minh bạch nhằm mục đích tăng cường hiệu quả hoạt động của LHQ vì lợi ích chung của các nước thành viên, nhất là các thành viên là những nước đang phát triển.

Cũng trong dịp này, tôi và Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Dy Niên cùng các thành viên trong đoàn đã có nhiều cuộc tiếp xúc với trưởng đoàn các nước, lãnh đạo một số tổ chức quốc tế để trao đổi ý kiến về các vấn đề của Hội nghị cấp cao và về nội dung mà cả hai bên cùng quan tâm trong quan hệ hợp tác với nhau./.